Maakt elektronische navigatie op de binnenwateren varen veiliger?

“Welke ton moet ik zien?” vraag ze van achter de helmstok. “De DD (Dokkumer Djip) 4 en dan de scheidingston”, geef ik terug. “Kan ik onderlangs de scheidingston of moet ik er boven langs?”
“Je kunt onderlangs, richting Zoutkamper ril, maar niet vanaf de DD4, want dan vaar je over een ondiepte”. Kaart en almanakken liggen voor me op tafel. Senneroog en de Sennerplaat glijden aan Stuurboord voorbij.
Een kotter zeilt vanaf het Lauwersmeer richting Zoutkamper Ril met een vrij krachtige bakstagswind. Voor ons betekent het opdraaien naar de Zoutkamperril een gijp. Volgens de achtergrondpeiling varen we het naderende zeilschip ruimschoots vrij.
Naast de papieren waterkaarten zijn er talloze apps en digitale kaarten ontwikkeld. “De moderne watersporter gebruikt de papieren kaarten en de almanakken voor planning en oriëntatie (zeg maar de reisvoorbereiding) en de apps voor de “realtime navigatie”, zegt Eelco Piena, ontwikkelaar van de nieuwe vaarkaarten met bijhorende app. “Kaart en apps vullen elkaar aan”.


Arno Beuken, (hoofdredacteur van de Waterkampioen) en John Meijers (samensteller van de Wateralmanak) stellen vast dat de verkoop van waterkaarten en Almanakken stabiel blijft. Maar zij zien ook de dwingende aandacht die schermen over het algemeen opeisen. Een scherm heeft de neiging alle aandacht naar binnen te zuigen; “vergelijk het met de mobielende fietser” zegt John Meijers. “Die ziet ook niets om zich heen”. Arno Beuken: “ik zie dat zeker de jongere en minder ervaren watersporter, meer op zijn elektronische hulpmiddelen dan op dan op eigen waarneming lijkt te gaan vertrouwen. En daardoor mogelijk het directe contact met zijn omgeving dreigt te verliezen”.
“Er is een tendens dat deze nieuwe watersporter vaker huurt dan dat hij eigenaar is”. Mogelijk dat hij, door de vertrouwdheid met elektronische hulpmiddelen in het algemeen en gebrek aan vaar-ervaring, meer is gaan leunen op elektronische navigatie op de binnenwateren.
Het vastgezogen worden in het scherm, vergroot volgens mij het gevaar van afnemende eigen waarneming en het daardoor mislopen van het informatie over landkenmerken, betonning, overige vaaraanwijzingen en het gedrag van andere watersporters. Om tijdens het varen en bij het aan- en afmeren goed te kunnen anticiperen op onverwachte situaties, is het herkennen en erkennen van wind en stroom en de effecten daarvan op het schip noodzaak.
“Blijf daarom altijd om je heen kijken en vertrouw nooit blind op kaarten of elektroniche navigatiemiddelen” doceert Eelco Piena. Inderdaad, zelf kijken is altijd beter dan blind vertrouwen.

Meer informatie www.nautisch-instituut-noord-nederland.nl/nautisch.

John Coenders

Eén gedachte over “Maakt elektronische navigatie op de binnenwateren varen veiliger?

  • juni 27, 2018 om 7:15 pm
    Permalink

    Hallo John,

    Dit deed me direct denken aan een vaartocht van jaren geleden. Bij binnenkomst van zee naar Lauwersoog gebruikte ik zowel de digitale kaart van 1 jaar oud en een nieuwe papieren kaart en zicht.
    Volgens de digitale kaart zou ik over een ondiepte varen, Het zicht vertelde mij dat ik door de vaargeul ging. Gelukkig gebruikte ik de digitale kaart dus niet bij slecht zicht of in de nacht.
    Zo belangrijk is de update dus zeker, vooral op het wad waar het zo snel verandert.

    Han Hendriks

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *